• امروز جمعه بیست و هشتم دی 1397 

اخبار سازمان اوقاف

مطالب ویژه

ارتباط با مدیر کل

فراخوان

خدمات غيرحضوري

سامانه شکايات

مدیر کل ثبت اسناد کرمان: ضرورت اطلاع واقف  از شرایط  وقوانین حقوقی در وقف مهم است

مدیر کل ثبت اسناد کرمان: ضرورت اطلاع واقف از شرایط وقوانین حقوقی در وقف مهم است

مدیر کل ثبت اسناد و املاک کرمان با اشاره به اینکه قبل از هرگونه اقدام به ثبت وقف نیاز است خیران با یک نفر حقوقدان مشورت نمایند، گفت: واقفان باید قوانین و مقررات مربوط به وقف را مطالعه کنند و با علم و اطلاع مبادرت به تنظیم وقف نامه نمایند.

 شنبه 15 دی 1397   28  0      


به گزارش روابط عمومی اداره کل اوقاف و امور خیریه استان کرمان، مهندس رضا طالبی زاده مدیرکل ثبت اسناد و املاک کرمان طی گفتگویی با خبرنگار ما پیرامون موضوع  وقف در جامعه ، فعالیت  و عملکرد اداره کل ثبت اسناد و املاک استان در حوزه وقف و تعامل این اداره با اوقاف پرداخت .

باعرض سلام و خسته نباشید همانگونه که مستحضرید ترویج وتبیین فرهنگ وقف در شرایط کنونی جامعه به یک ضرورت تبدیل شده است و در جامعه‌ی امروز نیازمند ترویج روحیه‌ی تعاون، نوع دوستی و انسان دوستی که ائمه(ع) نیز در‌این زمینه بسیار تأکید دارند از نگاه دیگر نهادینه کردن این فرهنگ عزم ملی می طلبد و هرکس به اندازه وسع خود باید در این زمینه تلاش کند حضرتعالی جایگاه وقف را در مکتب اسلام و جامعه اسلامی چگونه ارزیابی می کنید ؟

یکی از سنت های زیبای اسلامی، سنت وقف است که در میان مسلمانان از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و در میان اهل بیت علیهم السلام بسیار جاری بوده و ایشان ضمن تاکید بر آن، خود نیز با ایجاد موقوفات فراوان، امت اسلامی را به انجام وقف تشویق کرده اند.

یکی از مهمترین عناصری که زمینه پیشرفت، توسعه و رفاه و برخورداری عموم از امکانات مختلف اعم از فرهنگی، مذهبی و رفاهی را فراهم می آورد خیر خواهی، نیکوکاری، دل سوزی و اهل خیر و انفاق بودن افراد جامعه است. افرادی که گاهاً بخشی از وقت و یا بخشی از مازاد ثروت خود را وقف انجام امور خیرخواهانه در جهت رفع محرومیت ، گسترش و توسعه فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی جامعه می کنند باقیات الصالحات برای بعد از حیات خود به وجود می آورند. نمونه بارز آن می توان ساخت مساجد و مدارس توسط خیرین را برشمرد که در صورت عدم شرکت مردم در این نهضت، قطعاً دولت و حکومت با توجه به جمعیت و وسعت امکان فراهم نمودن زیرساخت های لازم را ندارد.

با توجه به تفاهم‌نامه همکاری ثبتی بین سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و سازمان اوقاف و امور خیریه در زمینه شناسایی، طبقه‌بندی، صدور و اخذ اسناد مالکیت رقبات وقفی، بقاع متبرکه، اماکن مذهبی و مساجد استان کرمان چگونه عمل کرده؟

بر اساس تفاهم نامه منعقده کلیه دفاتر توزیع اظهار نامه، آمار و دفاتر املاک را با نظارت کارمندان مسئول هر بخش در اختیار نمایندگان ادارات اوقاف قرار می دهیم تا نسبت به شناسایی موقوفاتی که در سنوات گذشته خصوصاً در بین سال های 1310 الی 1330 و در موقع ثبت عمومی شماره گذاری و مشخص گردیده اند، اقدام و چنانچه درخواست ثبت پذیرفته شده و دارای پرونده ثبتی هستند، ادارات اوقاف و متولیان با تهیه نقشه رقومی و مستندات مربوطه اقدامات لازم را در جهت صدور اسناد مالکیت موقوفات انجام و کلیه ادارات تابعه اداره کل ثبت اسناد و املاک استان کرمان همکاری لازم را انجام و تاکنون نیز تعداد زیادی از اسناد مالکیت موقوفات صادر گردیده است. در خصوص موقوفاتی که مجهول هستند و تاکنون درخواست ثبت نگردیده اند به همین نحو اقدام و با توجه به آنچه که در سوابق ادارات ثبت زیر مجموعه این اداره کل شناسایی و مشخص گردیده از سوی متولیان موقوفات و ادارات اوقاف اقدام لازم به عمل خواهد آمد و همچنین برای موقوفاتی که متولی ندارند، زمینه پذیرش ثبت آن ها فراهم گردیده است.

 با توجه به اینکه یکی از محورهای اساسی ترویج فرهنگ وقف افزایش بهره‌وری موقوفات و استفاده از همه‌ی ظرفیت‌ها در جهت ثبت حقوق موقوفات، احیا و شناسنامه‌دار‌کردن آن‌ها است چه راهکار و اقداماتی را باید بیشتر مورد توجه قرار داد تا در این مهم موفق تر باشیم؟

موضوع افزایش بهره وری موقوفات موجود و ترویج به وقف با عنایت به وضعیتی که اکثر موقوفات امروز دارند نیاز به آسیب شناسی دارد چرا که در حال حاضر وضعیت بهره وری از موقوفات به گونه ای است که بسیاری از آن ها نه تنها عایدی و درآمدی ندارند بلکه به دلیل رها شدن مورد دستبرد و تجاوز غاصبین قرار گرفته اند. باید عوامل این روند شناسایی و در جهت حل معضلات اقدام نمود: به عنوان مثال یکی از آسیب هایی که باعث وضعیت نابسامان فعلی موقوفات گردیده اجرای قانون اصلاحات ارضی است که باعث شده موقوفات به زارعین واگذار و با فروش آنها از سوی زارعین عملاً از بهره برداری وقف خارج و عایدی برای وقف نداشته باشد. مثال دیگری که قابل بحث است موقوفاتی است که به صورت کشاورزی بوده اند و به دلیل گسترش فضاهای شهری در محدوده شهر قرار گرفته اند و امکان کشاورزی در آنها وجود ندارد اما در شکل استفاده از آنها و نحوه واگذاری آنها باید بررسی گردد و به لحاظ توجیه اقتصادی با اجازه ولی فقیه تبدیل به احسن بشوند.

در زمینه‌ی احیا و سنددار ‌کردن موقوفات و تثبیت حقوق موقوفات نیازمند چه اقداماتی هستیم؟ از دغدغه‌های جدی سازمان ثبت اسناد و املاک در خصوص موقوفات چه می تواند باشد؟

موضوع قابل توجه این است که وقف اکثر موقوفات موجود به سال های گذشته بر می گردد که با عنایت به شرایط فرهنگی و اقتصادی جامعه در آن زمان انجام شده است. به مرور زمان و با پیشرفت جوامع متاسفانه این تغییر در موقوفات رخ نداده و به همان شکل سنتی باقیمانده اند و نیاز به طرحی جدید و با لحاظ شرایط زمانی فعلی دارند که تحولی در موقوفات انجام گردد و با مقتضیات زمان عصر فعلی تطبیق داده شوند. دغدغه اصلی که در حال حاضر وجود دارد این است که بسیاری از موقوفاتی که به صورت کشاورزی بوده اند به دلیل خشک شدن قناتها و منابع تامین آب آنها و سهل انگاری متولیان در جایگزین کردن منبع تامین آب به صورت اراضی تقریبا بایر درآمده اند و چون هیچ منبع درآمدی نیز ندارند امکان توسعه و احیاء مجدد آنها با مشکلات متعددی روبروست و از طرفی اکثر سوابق ثبتی موقوفات نیز به صورت مشاعی است و برای سنددار کردن اراضی وقفی میتوان از ظرفیت قانون تعیین تکلیف استفاده نمود و برای استفاده از ظرفیت این قانون و قبول درخواست های صدور سند مالکیت، احراز تصرفات فعلی متقاضیان است که با توجه به عدم تصرفات فعلی و تقریباً بایر بودن اراضی مربوط به موقوفات که بسیار زیاد هم هستند چالشی است که ادارات ثبت در جهت تثبیت اراضی وقفی خصوصاً در بخش کشاورزی با آن مواجه هستند و در این زمینه متولیان امر موقوفات باید چاره اندیشی کنند.

آیا تدبیر و راهکار جدیدی برای همکاری و هماهنگی بیشترسازمان ثبت اسناد و املاک و اوقاف برای صدور سند ثبتی مالکیت برای همه موقوفات در دستور کار است؟

سند مالکیت در ادارات ثبت در یک چارچوب و قواعد تعریف شده ای صادر می گردد. تغییر این قواعد نیاز به قانون گذاری دارد اما در چارچوب این قواعد که شامل قانون ثبت عمومی و آئین نامه اجرای آن و قوانین خاص دیگر مانند قانون تعیین تکلیف وضعیت ثبتی اراضی و ساختمان های فاقد سند رسمی و قانون الحاق موادی به قانون ساماندهی و تولید و عرضه مسکن است، ادارات اوقاف با استفاده از این شرایط فراهم شده و با توجه به وضعیت اراضی وقفی می توانند درخواست های خود را در قالب قوانین مطرح شده به ادارات ثبت ارائه و پس از طی مراحل قانونی نسبت به صدور سند مالکیت آنها اقدام می گردد و در این رابطه با تعامل موجود بین ادارات ثبت اسناد و املاک و ادارات اوقاف تعداد زیادی اسناد مالکیت اراضی وقفی صادر و تسلیم شده است.

آیا اسناد وقفی که به صورت رسمی در ادارات ثبت و دفاتر اسناد رسمی تنظیم می شوند از اعتبار اسناد رسمی برخوردارند؟ این مهم آنگونه که باید در بین مردم تبیین نشده و سند وقفی در بین مردم مورد استقبال قرار نگرفته، در این مورد توضیح بفرمایید؟

اولاً دولت به معنی حاکمیت سند مالکیت را به رسمیت می شناسد.

ثانیاً اسناد رسمی راجع به معاملات و املاک ثبت شده و سایر اموال منقول رسمی بدون مراجعه به محاکم قضائی لازم الاجرا هستند بدین معنی که حاکمیت ضمانت اجرایی آنها را به عهده دارد.

ثالثاً سندی که مطابق قوانین و مقررات به ثبت رسیده باشد ولو سند موقوفات باشد رسمی است و تمام محتویات و اجزا مندرج در آن معتبر خواهد بود و انکار مندرجات آن مسموع نیست.

رابعاً جعل، انتقال چند باره و کلاهبرداری در رابطه با آنها نسبت به اسناد عادی بسیار کمتر و با توجه به شرایط فعلی تقریباً امکان پذیر نیست، بنابراین مردم از این بابت هیچگونه دغدغه و نگرانی نداشته باشند و اینکه چرا در مورد املاک وقفی دغدغه دارند و از ملک وقفی استقبال نمی کنند بر می گردد به فرهنگ مردم، زیرا مردم ما از گذشته مردمی دین مدار و خدا ترس بودند و با احتیاط از املاک و اموال وقفی استفاده می کنند و از طرفی متولیان امر نیز نتوانستند نحوه استفاده از اموال و املاک وقفی را برای مردم تبیین کنند و مردم هم باید با املاک وقفی کنار بیایند و با پرداخت صحیح و به موقع مال الاجاره موقوفات از آن ها درست استفاده نمایند مثلا در شهر کرمان بیش از دو سوم از زمین ها وقفی است و لاجرم بسیاری از مردم ناچارند در املاک وقفی زندگی و سکونت نمایند.

چه عواملی و موانعی باعث شده که تاکنون برای برخی موقوفات سند مالکیت صادر نشود برای رفع این موانع چه باید کرد؟

عوامل متعددی وجود دارد: تصرفات غیرمجاز و غاصبانه نسبت به موقوفات که تعیین تکلیف آن باید در مرجع قضائی انجام گیرد، عدم تصرفات مالکانه در موقوفاتی که به صورت مشاعی هستند و سایر مالکین سهم خود را به صورت مشاع در تصرف دارند و در اجرای قوانین خاص حتماً سند مالکیت مفروز نیز اخذ نموده اند.

بسیاری از موقوفات وجود دارند که سهم وقف به صورت مفروز بوده و مفروزاتی که ششدانگ آنها وقف اند به دلیل گسترش شهرها در محدوده شهرها واقع شده اند و در حال حاضر به دلیل عدم تصرفات از سوی متولیان امر قابل شناسایی نبوده و یا اقدامی جهت شناسایی موقوفات انجام نگردیده است.

در موقوفات مشاعی به دلیل مشخص نبودن سهم وقف و طلق و تغییرات به وجود آمده در وضعیت اراضی امکان تفکیک و افراز سهام وقف وجود ندارد و بالطبع امکان صدور سند مالکیت نیز میسر نمی گردد و نهایتاً اینکه عوامل دیگری هم وجود دارد که به دقت و حوصله بیشتری نیاز دارد.

یک توصیه به مسؤولین؟

توصیه ام به مسئولین بزرگوار این است که به وقف و نیت واقف دقیقاً عمل نمایند خصوصاً اداره کل اوقاف بایستی بر عملکرد متولیان موقوفات نظارت داشته باشد و از حیف و میل درآمد ناشی از موقوفات جداً جلوگیری نمایند.

یک توصیه به واقفین؟

توصیه ام به کسانی که می خواهند بخشی از اموال خود را در آینده وقف نمایند این است که قبل از هرگونه اقدام با یک نفر حقوقدان مورد اعتماد مشورت نمایند و قوانین و مقررات مربوط به وقف را مطالعه کنند و با علم و اطلاع مبادرت به تنظیم وقف نامه نمایند و توصیه دیگرم به متولیان موقوفه این است که عمل به نیت واقف در شرع مقدس اسلام و قوانین جاری تاکید شده است و متولیان موقوفات بایستی دقیقاً نیت واقف را مد نظر قرار داده و به آن عمل نمایند در غیر این صورت عواقب اخروی به دنبال خواهد داشت.

توصیه به رسانه ها؟

رسانه ها در این خصوص وظیفه مهمی بر عهده دارند اولا با همکاری اداره کل اوقاف، فرهنگ وقف و ترویج آن را در بین مردم به نحو صحیح اطلاع رسانی کنند ثانیا اگر در جایی متوجه می شوند برخی موقوفات مورد دستبرد و تجاوز سود جویان قرار گرفته و یا متولیان موقوفات به تکلیف خود عمل نمی کنند اطلاع رسانی کنند.

خبرنگار: اسمی مسلمی

برچسب ها  

نظرات کاربران پیرامون این مطلب

انصراف از پاسخ به کاربر
 

آخرین اخبار

پربازدیدترین اخبار